Soạn bài Bố cục trong văn bản (trang 28) 2022

Or you want a quick look: Soạn văn 7: Bố cục trong văn bản

Những kiến thức thuộc phần Tập làm văn trong chương trình Ngữ Văn lớp 7 luôn gây khó khăn cho học sinh trong quá trình chuẩn bị bài.

Chính vì vậy, Download.vn xin giới thiệu bài Soạn văn 7: Bố cục trong văn bản, kính mời quý bạn đọc cùng tham khảo.

Soạn văn 7: Bố cục trong văn bản

Soạn bài Bố cục trong văn bản - Mẫu 1

I. Bố cục và những yêu cầu về bố cục trong văn bản

1. Bố cục của văn bản

a.

- Muốn viết một lá đơn gia nhập Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh thì nội dung của nó phải sắp xếp thành một trật tự nhất định.

- Không thể tùy thích muồn ghi nội dung nào trước cũng được. Vì văn bản cần phải được viết theo một bố cục rõ ràng hợp lý, nếu viết tùy tiện sẽ khiến cho người đọc khó hiểu.

b. Khi xây dựng văn bản, cần phải quan tâm đến bố cục vì chỉ có như vậy, văn bản mới được sắp xếp một cách hợp lý từ các phần, đoạn, các ý sẽ biểu đạt đúng nội dung theo một trình tự chặt chẽ.

2. Những yêu cầu về bố cục trong văn bản

a. Hai câu chuyện trong SGK đều chưa có bố cục hợp lý.

b. Cách kể chuyện bất hợp lý ở chỗ:

- Câu chuyện (1):

  • Đoạn văn thứ nhất: Việc ếch coi trời bằng vung kể trước, lý do kể sau: con ếch quen sống trong đáy giếng.
  • Đoạn văn thứ hai: Câu cuối ở đoạn thứ nhất đang nói đến việc: trời mưa làm nước trong giếng tràn bờ đưa ếch ra ngoài. Nhưng câu đầu tiên của đoạn thứ hai: kể về lúc con ếch ở bên trong giếng. Kết thúc đoạn thứ hai: nhắc đến việc con trâu trở thành bạn của nhà nông.

- Câu chuyên (2):

  • Đoạn thứ nhất: Kể về một anh tính hay khoe, có chiếc áo mới liền đứng ngoài cổng để khoe với người qua đường.
  • Đoạn thứ hai: Nói kết quả trước: khoe được áo, nói lý do sau: một anh tính cũng hay khoe chạy qua hỏi về con lợn cưới của mình.

c. Cách sắp xếp bố cục của hai câu chuyện trên không hợp lý, gây khó hiểu cho người đọc và không tạo được tiếng cười.

3. Các phần bố cục

a. Nhiệm vụ của mở bài, thân bài và kết bài trong văn bản miêu tả và tự sự:

- Tự sự

  • Mở bài: Giới thiệu chung về nhân vật và sự việc
  • Thân bài: Kể lại diễn biến sự việc
  • Kết bài: Kết quả của sự việc

- Miêu tả:

  • Mở bài: Giới thiệu sự vật, sự việc được miêu tả
  • Thân bài: Tả chi tiết sự vật, sự việc đó.
  • Kết bài: Cảm nghĩ của người viết về sự vật, sự việc đó.

b. Cần phần biệt nhiệm vụ của mỗi phần, vì trước hết mỗi phần đều có một vai trò riêng, không giống nhau. Đồng thời, giúp cho văn bản mạch lạc, chặt chẽ.

READ  Hãy tả lại hình ảnh cây đào vào dịp Tết đến xuân về 2022

c. Ý kiến trên hoàn toàn không đúng. Vì mở bài không chỉ là sự tóm tắt, rút gọn của thân bài mà phải làm cho người đọc người nghe đi vào đề tài một cách dễ dàng tự nhiên và gợi sự hứng thú. Còn kết bài cần phải nêu được cảm nghĩ của người viết cũng như gợi mở cho người đọc người nghe một ấn tượng tốt đẹp.

Tổng kết:

- Văn bản không được viết một cách tùy tiện mà phải có bố cục rõ ràng. Bố cục là sự sắp xếp các phần, các đoạn theo một trình tự, một hệ thống rành mạch và hợp lí.

- Các điều kiện để bố cục được rành mạch và hợp lí:

  • Nội dụng các phần, các đoạn trong văn bản phải thống nhất, chặt chẽ với nhau; đồng thời, giữa chúng lại phải có sự phân biệt rạch ròi.
  • Trình tự sắp xếp các phần, các đoạn phải giúp cho người viết (người nói) dễ dàng đạt được mục đích giao tiếp đã đặt ra.

- Văn bản thường được xây dựng theo một bố cục gồm ba phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài.

II. Luyện tập

Câu 1.

* Ví dụ: Bài văn tả khung cảnh trường em trong ngày khai giảng. ‘

- Mở bài: Cần giới thiệu được đối tượng miêu tả: khung cảnh trường em trong ngày khai giảng.

- Thân bài: Miêu tả theo một trình tự cụ thể về không gian hoặc thời gian.

  • Trước khi buổi lễ diễn ra: Từ cổng vào sân trường, đến các dãy phòng học và trung tâm là sân khấu.
  • Trong quá trình buổi lễ diễn ra: Miêu tả khung cảnh trên sân khấu và dưới sân trường là chủ yếu.
  • Kết thúc buổi lễ: Miêu tả khái quát toàn bộ khung cảnh.

- Kết bài: Cảm xúc của em sau buổi lễ.

* Khi viết cần chú ý về hình thức: có sự liên kết giữa các câu văn, đoạn văn trong văn bản. Nội dung của toàn bài thống nhất.

=> Khi xây dựng văn bản theo bố cục như trên giúp cho người đọc, người nghe hiểu được toàn bộ văn bản.

Câu 2.

- Bố cục của văn bản Cuộc chia tay của những con búp bê: Gồm 3 phần

  • Phần 1: Từ đầu đến “hiếu thảo như vậy”. Cảnh hai anh em chia đồ chơi.
  • Phần 2. Tiếp theo đến “ươm trùm lên cảnh vật”. Cuộc chia tay của hai anh em với thầy cô và bạn bè.
  • Phần 3. Còn lại. Cuộc chia tay của hai anh em.

- Bố cục đã tạo được sự hợp lí, rành mạch.

Việc thay đổi theo một bố cục khác là không cần thiết.

Câu 3.

- Bố cục trong SGK còn chưa rành mạch và hợp lý.

- Lý do: Các phần đều còn thiếu một số ý quan trọng.

- Bổ sung:

1. Mở bài:

- Chào mừng…

- Giới thiệu tên, tuổi và trường lớp

2. Thân bài

Bỏ phần (4) Nêu thành tích hoạt động Đội và thành tích văn nghệ của bản thân. Vì đây là báo cáo hoạt động học tập nên không cần thiết phải báo cáo thành tích các hoạt động ngoại khóa.

3. Kết bài

- Tóm tắt lại nội dung vừa trình bày: Gồm mấy phần chính.

- Mở rộng: Định hướng mới mà bản thân sắp thực hiện.

- Chúc Hội nghị thành công.

III. Bài tập ôn luyện

Hãy xác định bố cục cần xây dựng cho đoạn văn kể về một kỉ niệm đáng nhớ.

READ  TOP 7 mẫu Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên hay nhất 2022

Gợi ý: Học sinh cần xây dựng được bố cục ba phần: mở bài, thân bài và kết bài cho bài văn trên.

(1). Mở bài

- Giới thiệu về kỉ niệm đáng nhớ đó là gì? (được thầy cô khen, bị hiểu lầm, nói dối cha mẹ…)

- Ấn tượng chung của em về kỉ niệm ấy (vui vẻ, hạnh phúc, xấu hổ…)

(2). Thân bài

a. Hoàn cảnh diễn ra kỷ niệm:

- Kỉ niệm đó diễn ra khi nào?

- Kỉ niệm đó liên quan đến ai?

b. Diễn biến của câu chuyện:

- Nêu mở đầu câu chuyện và diễn biến như thế nào

- Trình bày đỉnh điểm của câu chuyện

- Thái độ, tình cảm của nhân vật trong chuyện

c. Kết thúc câu chuyện

- Câu chuyện kết thúc như thế nào

- Nêu suy nghĩ và cảm nhận của bạn qua câu chuyện.

(3) Kết bài

Bài học em nhận ra sau kỷ niệm đó.

Soạn bài Bố cục trong văn bản - Mẫu 2

I. Luyện tập

Câu 1. Tìm những ví dụ thực tế để chứng tỏ rằng: Nếu chúng ta biết chú ý đến việc sắp xếp các ý cho rành mạch thì bài viết (lời nói) của chúng ta sẽ có hiệu quả thuyết phục cao. Ngược lại, nếu không biết sắp xếp các ý cho hợp lí thì bài viết (lời nói) của chúng ta sẽ không hiểu được, không tiếp nhận được.

* Ví dụ: Kể về kỉ niệm đáng nhớ của em.

- Mở bài: Nêu nhận xét khái quát về chuyến đi đáng nhớ mà em muốn kể.

- Thân bài:

  • Nêu lí do có chuyến đi đáng nhớ.
  • Kể lại hành trình chuyến đi: bắt đầu, trên đường đi, điểm đến.
  • Kể lại sự việc đáng nhớ hoặc miêu tả quang cảnh thiên nhiên, di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh… ở những nơi em đã đi qua.

- Kết bài:

  • Điều gì đáng nhớ nhất ở chuyến đi?
  • Suy nghĩ về bài học rút ra từ chuyến đi hoặc mong ước về những chuyến đi bổ ích, lí thú tiếp theo.

Câu 2. Hãy ghi lại bố cục của truyện Cuộc chia tay của những con búp bê. Bố cục ấy, theo em, đã rành mạch và hợp lí chưa? Có thể kể lại câu chuyện ấy theo một bố cục khác được không?

- Bố cục của văn bản Cuộc chia tay của những con búp bê:

  • Phần 1: Từ đầu đến “hiếu thảo như vậy”. Cảnh hai anh em chia đồ chơi.
  • Phần 2. Tiếp theo đến “ươm trùm lên cảnh vật”. Cuộc chia tay của hai anh em với thầy cô và bạn bè.
  • Phần 3. Còn lại. Cuộc chia tay của hai anh em.

- Bố cục đã tạo được sự hợp lí, rành mạch. Việc thay đổi theo một bố cục khác là không cần thiết.

Câu 3. Có một bạn được phân công báo cáo kinh nghiệm học tập tại Hội nghị học tốt của trường. Bạn ấy dự định viết bản báo cáo theo một bố cục như trong SGK. Bố cục đó đã rành mạch và hợp lí chưa? Vì sao? Theo em có thế bổ sung thêm điều gì?

- Bố cục trong SGK còn chưa rành mạch và hợp lý.

- Lý do: Các phần đều còn thiếu một số ý quan trọng.

- Bổ sung:

(1) Mở bài:

- Chào mừng…

- Giới thiệu tên, tuổi và trường lớp

(2) Thân bài

Bỏ phần (4) Nêu thành tích hoạt động Đội và thành tích văn nghệ của bản thân. Vì đây là báo cáo hoạt động học tập nên không cần thiết phải báo cáo thành tích các hoạt động ngoại khóa.

READ  TOP 3 đề thi kì 1 lớp 3 môn Tiếng Việt năm 2021 2022

(3) Kết bài

- Tóm tắt lại nội dung vừa trình bày: Gồm mấy phần chính.

- Mở rộng: Định hướng mới mà bản thân sắp thực hiện.

- Chúc Hội nghị thành công.

II. Bài tập ôn luyện

Hãy xác định bố cục của bài văn phân tích tác phẩm Cổng trường mở ra:

Gợi ý:

(1) Mở bài

Giới thiệu đôi nét về tác giả Lý Lan, tác phẩm Cổng trường mở ra.

(2) Thân bài

a. Diễn biến tâm trạng của người mẹ đêm trước ngày khai trường của con

- Hành động của con:

  • Háo hức như trước những chuyến đi chơi xa vì ngày mai vào lớp 1.
  • Tranh dọn dẹp đồ chơi với mẹ.
  • Chuẩn bị đầy đủ quần áo mới, giày nón mới, cặp sách mới, tập vở mới, mọi thứ đã sẵn sàng.
  • Không có mối bận tâm nào khác ngoài ngày mai thức dậy cho kịp giờ.
  • Giấc ngủ đến với con dễ dàng.

=> Con là một đứa trẻ hồn nhiên vô tư nhưng cũng ý thức được trách nhiệm khi bắt đầu vào học lớp Một.

- Diễn biến tâm trạng của mẹ:

  • Không tập trung làm được một việc gì cả.
  • Mẹ dặn mình phải đi ngủ sớm nhưng lại trằn trọc không ngủ được.
  • Nhớ lại ngày đầu tiên con đi học hồi ba tuổi đã biết thế nào là trường, lớp, thầy, bạn. Cả ngôi trường mới cũng đã quen với thầy cô và bạn bè mới.
  • Mẹ nhận ra không phải vì lo lắng cho con đến nỗi không ngủ được.
  • Tin tưởng rằng con đã lớn và sự chuẩn bị chu đáo của con trước ngày khai trường.
  • Nhớ lại kỉ niệm về ngày khai trường đầu tiên của chính mình.
  • Cảm giác nôn nao, hồi hộp của ngày hôm ấy như vẫn còn y nguyên khi cùng bà ngoại đến trường.

=> Mẹ luôn yêu thương và dành cho con sự quan tâm, tin tưởng. Sự kiện ngày khai trường đầu tiên khi con vào lớp Một đã gợi lại trong mẹ kỉ niệm về thời thơ ấu của người mẹ. Ngày đầu tiên khai trường với những hồi hộp và rạo rực.

b. Suy nghĩ của mẹ về vai trò của giáo dục

- Người mẹ nhớ đến câu chuyện ở Nhật:

  • Ngày khai trường là một ngày lễ trọng đại của toàn xã hội. Người lớn nghỉ làm để đưa trẻ con đến trường, đường phố được dọn dẹp sạch sẽ và trang trí tươi vui.
  • Các quan chức nhà nước vào buổi sáng ngày khai trường chia nhau đến dự lễ khai trường ở khắp các trường học không chỉ để thăm hỏi mà còn xem xét để kịp thời điều chỉnh chính sách giáo dục.

=> Tầm quan trọng của giáo dục: ảnh hưởng đến một thế hệ mai sau, sai một li có thể đi một dặm.

- Lời nhắn nhủ của mẹ: “Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”.

=> Lời nhắn nhủ thể hiện niềm tin tưởng và lạc quan vào hành trình của con trong suốt những năm tháng sau này.

(3) Kết bài

Khẳng định giá trị nội dung và nghệ thuật của tác phẩm Cổng trường mở ra.

See more articles in the category: Văn học

Leave a Reply